Dlaczego akumulatory latem się psują?

Choć powszechnie uważa się, że zima jest najgorszym okresem dla akumulatorów, to w rzeczywistości wysoka temperatura latem jest ich największym wrogiem i to właśnie wtedy dochodzi do najpoważniejszych uszkodzeń wewnętrznych.

Oto główne powody, dla których akumulatory samochodowe psują się latem:

1. Przyspieszona korozja i degradacja chemiczna

Wzrost temperatury otoczenia drastycznie przyspiesza reakcje chemiczne zachodzące wewnątrz ogniw. Według źródeł technicznych, każdy wzrost temperatury o 8°C (lub 10°C według niektórych norm) powyżej optymalnych 25°C skraca żywotność akumulatora o połowę. Wysoka temperatura powoduje:

• Intensywną korozję kratek dodatnich, co jest procesem nieodwracalnym.
• Opad masy czynnej (szlamowanie) z płyt ołowianych, co prowadzi do utraty pojemności i możliwości powstania zwarć wewnętrznych.
• Przyspieszone starzenie się separatorów, które powyżej 50°C mogą tracić swoje właściwości izolacyjne.

2. Zwiększone samowyładowanie

Latem akumulator traci zgromadzoną energię znacznie szybciej niż zimą, nawet jeśli pojazd nie jest używany. Szybkość samowyładowania podwaja się przy każdym wzroście temperatury o 10°C. Przykładowo, akumulator przechowywany w temperaturze 40°C straci po pół roku znacznie więcej energii niż ten trzymany w chłodzie, co może prowadzić do szkodliwego głębokiego rozładowania i zasiarczenia płyt.

3. Ubytek elektrolitu i parowanie wody

W klasycznych akumulatorach kwasowych wysoka temperatura pod maską (sięgająca często 60–70°C) powoduje odparowanie wody z elektrolitu. Prowadzi to do odsłonięcia górnych części płyt, które w kontakcie z powietrzem ulegają natychmiastowemu zasiarczeniu i korozji, trwale tracąc swoją sprawność. W akumulatorach szczelnych (VRLA/AGM) nadmiar temperatury może doprowadzić do otwarcia zaworów bezpieczeństwa i "wyschnięcia" mat szklanych lub żelu, czego nie da się naprawić.

4. Ryzyko ucieczki termicznej

W skrajnych przypadkach, podczas ładowania w bardzo gorące dni, może dojść do zjawiska ucieczki termicznej (thermal runaway). Dzieje się tak, gdy akumulator nagrzewa się do tego stopnia, że zaczyna pobierać coraz większy prąd, co jeszcze bardziej podnosi jego temperaturę. Może to doprowadzić do deformacji obudowy, wycieku kwasu, a nawet wybuchu.

Paradoks zimowej awaryjności

Często akumulator, który został uszkodzony latem (przez korozję lub zasiarczenie), "poddaje się" dopiero przy pierwszych przymrozkach. Latem, dzięki rzadszemu elektrolitowi i szybszym reakcjom chemicznym, uszkodzone ogniwo może jeszcze generować prąd potrzebny do rozruchu, ale gdy temperatura spadnie, drastycznie obniżona pojemność i sprawność uniemożliwiają uruchomienie silnika